Historiek

De Vlaamse regering is zich scherp bewust van het strategisch belang van materialen voor Vlaanderen. Het Vlaams Gewest plaatste in 2010, tijdens het Belgische voorzitterschap van de Europese Unie duurzaam materialenbeheer op de Europese politieke agenda. 'Resource efficiency' werd vervolgens één van de vlaggenschipinitiatieven binnen de EU 2020-strategie. Medio 2011 benoemde de Vlaamse regering in het kader van Vlaanderen in Actie ‘duurzaam materialenbeheer’ als één van de 13 grote maatschappelijke uitdagingen voor Vlaanderen. Wereldwijd zullen we het met minder moeten doen: minder water, minder grondstoffen, minder energie. Hoe vindingrijk Vlaanderen omgaat met deze beperkte voorraden, bepaalt in grote mate onze toekomst. We moeten onze systemen fundamenteel hertekenen.

De OVAM werd aangeduid als architect om een transitieproject uit te tekenen, voortbouwend op het werk van de in 2006 opgerichte transitiearena Plan C en op de ondertussen 30 jaar ervaring met het afvalbeleid. Een nieuw materialendecreet, ter vervanging van het afvalstoffendecreet, legt de basis voor een systemische aanpak waarbij niet enkel meer naar de afvalfase wordt gekeken, maar waarbij de ganse materiaalkringloop in beeld wordt gebracht.

Op de Ronde Tafel duurzaam materialenbeheer van 6 juni 2011 gingen 33 organisaties uit de overheid, de industrie, de wetenschap en het maatschappelijke middenveld het engagement aan om een gemeenschappelijk actieplan op te stellen met daarin die actiedomeinen en acties die Vlaanderen tegen 2020/2050 aan de top 5 van Europese regio's kunnen brengen inzake duurzaam materialenbeheer. In nauw overleg met de sleutelactoren in Vlaanderen op het vlak van materialenbeheer, werden 9 actiedomeinen  geïdentificeerd die tegen 2020 de basis moeten leggen voor een economie waarin materialen draaien in slim gesloten kringlopen. Voor elk actiedomein worden vervolgens 5 prioritaire acties naar voren geschoven waarop we inzetten. Dit gezamenlijk publiek-privaat actieplan, Vlaams Materialenprogramma Agenda 2020, werd op 6 juni 2012 voorgesteld op een nieuwe Ronde Tafel duurzaam materialenbeheer.

Ook in de periode 2014-2019 zet Vlaanderen verder in op de transitie naar een circulaire economie via een duurzaam materialenbeheer. In het regeerakkoord met als titel ‘Vertrouwen, verbinden, vooruitgaan’ geeft de nieuwe Vlaamse regering aan een langetermijnbeleid te zullen voeren om de noodzakelijke transities in onze samenleving, zoals met name de omgang met materialen, te versnellen. De regering stimuleert de kringloopeconomie met een geactualiseerd Vlaams Materialenprogramma als instrument.

Engagementsverklaring